Oedeemfysiotherapie (methode Vodder)

Oedeemfysiotherapie (methode Vodder) - Fysio Poll

Lymfoedeem is een vochtophoping als gevolg van een onvoldoende functionerend of een defect lymfsysteem. Dit kan het gevolg zijn van een operatie of door bestraling. Lymfoedeem gaat niet vanzelf over. De oedeemfysiotherapeut behandelt niet alleen het lymfoedeem adequaat, maar is tevens een deskundige op het gebied van bewegen en houding.

Wat is oedeem?

De definitie van oedeem is: een abnormale ophoping van weefselvocht.

Oedeem oftewel lymfoedeem is een zichtbare zwelling door toename van vocht. Dit kan zich over het hele lichaam manifesteren of in ledematen. Dit laatste komt vaker voor dan het eerste. Het vocht hoopt zich op doordat er een storing zit in het lymfsysteem. Dit systeem is te vergelijken met de bloedsomloop, maar dan met name in de huid. Er bevinden zich lymfknopen op essentiële punten, zoals in de oksel en lies. Wanneer deze knopen aangedaan of verwijderd zijn (na een bestraling of operatie), is de doorgang om vocht af te voeren gestremd. Ze zijn te vergelijken met een groot kruispunt. Wanneer het kruispunt opgebroken is of afgesloten door het verkeer ontstaan er files op de wegen er naar toe. Het lymfvocht wat door ons hele lichaam circuleert, stagneert voor die knopen en hoopt zich op tot een zichtbare zwelling. Ook kunnen de kleinere, maar niet minder belangrijke lymfvaten niet goed functioneren. Daarbij is druk in de weefsels van ons lichaam een belangrijk gegeven.

Door de vochtophoping is er meestal een verminderde mobiliteit, het veroorzaakt vaak pijn en er kunnen ontstekingen ontstaan. De meeste mensen hebben wel eens een zwelling, bijvoorbeeld na het stoten van de knie. Er komt dan meestal een blauwe plek, wat een kapot bloedvat aanduidt. Daarbij komen er allerlei stoffen vrij waardoor er een zwelling ontstaat op basis van vocht. Ook dit is een vorm van oedeem. Daar de omstandigheden van vochtafvoer hierbij meestal goed zijn, verdwijnt dit na een paar dagen.

Maar wanneer er een groter trauma plaats heeft gevonden, zoals een operatie, dan zijn er lymfknopen of -vaten beschadigd en moet het vocht een andere weg zien te zoeken. Die weg wordt gestimuleerd door de therapie. Een afwijking aan het lymfstelsel kan aangeboren zijn, maar kan ook later ontstaan als gevolg van een operatie of een bestraling.

Welke therapiemogelijkheden heeft een oedeemtherapeut?

Manuele lymfedrainage is een zachte en kalme massagetechniek die gericht is op verhoging van de transportcapaciteit van het lymfestelsel. Door gebruik te maken van bepaalde handgrepen kan het vocht verplaatst worden naar gebieden in het lichaam waar het lymfesysteem nog intact is zodat het daar vandaan in de circulatie kan worden opgenomen.

1. Compressietherapie
Door middel van het aanleggen van bandages wordt van buiten af een continue druk aangebracht die het uittreden van vocht tegengaat en de afvoer van lymfe ondersteunt. De bandages worden aangelegd als er nog geen stabiele situatie in de waterhuishouding is bereikt. Wanneer de omvang van de arm of het been stabiel is, kan een therapeutische elastische kous worden aangemeten.

2. Oefentherapie
Een belangrijk component van de afvoer is de "spierpomp". Tijdens het aanspannen van de spieren (vooral in de benen) worden de aders en lymfebanen even dicht gedrukt en worden het bloed en lymfe omhoog gestuwd. Doordat in de aders en lymfebanen klepjes aanwezig zijn, kan het bloed en vocht alleen maar naar boven richting het hart gaan.

3. Lymftaping
In bepaalde situaties kan van deze nieuwe behandelingtechniek gebruik gemaakt worden. Met speciale tape wordt de huid een stukje opgetild waardoor de lymfebanen beter kunnen doorstromen.

Voor welke klachten is oedeemtherapie geschikt?

  • lymfoedeem (nadat lymfklieren verwijderd zijn door een operatie of als complicatie van bestraling)
  • veneus oedeem (als vervolg van trombose of operatie van bloedvaten)
  • traumatisch oedeem (na een ongeval)
  • primair lymfoedeem (aangeboren oedeem)
  • lipoedeem (een vet- en vochtophoping)
  • oedeem na oncologische ingrepen
  • secundairoedeem na andere operaties
  • tertiair na bestralingen of chemokuur of medicijnen

De opleiding

De oedeemtherapeut is een fysiotherapeut die de opleiding Manuele Lymfdrainage heeft afgerond.

De beroepsorganisatie

Onze oedeemtherapeut is aangesloten bij de Nederlandse Vereniging voor Fysiotherapie binnen de Lymfologie (NVFL) en de vereniging Manuele Lymfedrainage ad modum Vodder (MLDV)

Bekijk voor meer informatie over manuele lymfedrainage de volgende sites: www.mldv.org en/of www.nvfl.nl.

De verwijzing

Voor oedeemtherapie heeft u een verwijzing van uw huisarts of specialist nodig.

Onze Partners:

Aangesloten bij: